به گزارش روابط عمومی پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری نشست مسئولیت اجتماعی دانشگاه با حضور دکتر زهرا پارسا پور مدیر کل دفتر سیاستگذاری و برنامهریزی فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم و کارشناسان این دفتر با دکتر رضا ماحوزی، دکتر ناصرالدین علی تقویان، دکتر محمدرضا کلاهی از اعضای هیات علمی پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی برگزار شد. در این نشست دکتر پارساپور با اشاره به تاریخچه مسئولیت اجتماعی دانشگاهها در جهان گفت: چه میشود که در خود آلمان که نگاه به دانشگاه که مبتنی بر آموزشوپرورش دانشجو است به نگاهی که در انگلیس که تکیهبر اخلاق است سوق داده میشود و فکر دانشجو پرورش پیدا کند تا بعدها بتواند با جامعه خودش ارتباط سالمی داشته باشد. به آن سیستم آمریکایی کشیده میشود که درواقع دانشگاه موظف میشود که خودش را نسبت به نیازهای جامعه متعهد بداند. حقیقت چند عامل است که فکر میکنم به همین دلایل هم در کشور ما این اتفاق میافتد و حتی اگر سازمانی متولی آن نباشد دانشگاه خودشان به این سمت حرکت میکنند. من در بعضی از دانشگاهها میبینم که خودشان این کار را عملاً انجام میدهند اما چون سازماندهی نشده و پشتیبان ندارند و ازلحاظ حقوقی مسئله حلنشده کار ناقص و ناتمام میماند اما واقعیت است که با هرکدام که صحبت میکنید می ببنید که به این نتیجه رسیدهاند.
وی افزود: بحث دیگر بحث افزایش دانشجو است که در کشور اتفاق افتاده و در غرب هم این مسئله را میبینیم. این حجم دانشجو در آینده باید وارد جامعه شود و طبیعی است که سازمانهای دولتی گنجایش اینهمه را برای کار نخواهند داشت. درنتیجه دانشجو باید در جامعه کارش را تعریف کند. بیل گیتس میگوید که در آینده ۵۷ درصد از مشاغل افراد مشاغل مستقل بدون وابستگی به هیچ نهادی هستند. به همین خاطر تأکید میکند که در دانشگاه باید افراد مستقلی را بار بیاوریم که این افراد وقتی در جامعه رها شدند بتوانند بافکرشان نیازها را پیدا کنند و خدمت ارائه کنند. تا در دانشگاه ما این اتفاق نیفتد و چنین پروسهای را دانشجو در خود دانشگاه تجربه نکند و با نیازهای جامعه آشنا نشود و یاد نگیرد که چگونه به این نیازها پاسخ بدهد مطمئناً وقتی وارد جامعه میشود دچار سردرگمی میشود یعنی همین اتفاقی که در جامعه افتاده است.
پارساپور گفت: برکت دیگر این شبکهها این است که دانشگاه محل تلاقی جامعه و دولت قرار میدهد و سالم است. بنابراین وقتیکه دانشگاه مرکزیت پیدا کند ناخودآگاه شرکتها و ارگانهایی که در دانشگاه حضور مییابند و گزارش میخواهند علمیتر و اخلاقیتر عمل میکنند و سالمتر میشود. این تجربه را دوستان هم داشتند و میگفتند که وقتی مسئولین وقتی بهپای میز گفتگو مینشینند ناخودآگاه به سمت جبران اشتباهها و احتمالاً بیاخلاقیهایی که انجامشده میروند بنابراین این محل تلاقی شدن برای دانشگاه نعمت است و به دانشگاه مرجعیت میبخشد یعنی همان چیزی که امروزه کم شده است. در کاهش آسیبهای اجتماعی این ارتباط بسیار مؤثر خواهد بود تجربه کشورهای دیگر نشان میدهد که ناخودآگاه این شبکهها به سمت معضلات و آسیبهای اجتماعی پیش میروند. اساساً برخی از اینها برای کاهش این آسیبها طراحی میشود.
مدیر کل دفتر سیاستگذاری و برنامهریزی فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم تاکید کرد: جامعه روزبهروز به سمت تخصصی شدن پیش میرود است و نیازهایش به مشاوره بیشتر میشود. درنتیجه دانشگاهها را به سمتی میکشاند که نسبت به این نیازها بیاعتنا نباشند. دانشگاهها باید نسبت به این نیازها بیتوجه نباشند و خودشان را برای پاسخ به آنها آماده کنند.
وی یادآور شد: دانشکدهها و پژوهشکدههایی که نتوانند این نیازها را پاسخگو باشند و تنها در ارائه مدرک فعالیت داشته باشند نقششان در آینده بسیار کم خواهد شد. این اتفاقی است که دیر یا زود میافتد. فایده این دانشگاهها برای عموم مردم که مالیات پرداخت میکنند و درواقع هزینه این دانشگاه را میپردازند چیست؟ از طرفی بودجههایی را که به خودشان اختصاص میدهند با پرسشهای بسیار مواجهه میشود و همان اتفاقی که در غرب و درنهایت پیشبینی میشود که رشتههای دانشگاهی بیشتر گسترش پیدا کنند مانند رشتههای مهندسی، اقتصاد آینده درخشانتری دارند و برعکس رشتههایی مانند فلسفه که نگاه کلاسیکی که در این رشتههاست این رشتهها را به سمت تحقیقات بنیادی میکشاند که معمولاً فارغ از مسائل جامعه است و بیشتر انتزاعی هستند. هرچند من وجود آن رشتهها و تحقیقات را بسیار برای جامعه ضروری میبینم. و دولت باید کمکهای بلاعوض به آنها پرداخت کند. تا آن بخش از علم هم مغفول نماند.
وی در پایان افزود: این شبکه یک ضرورت تاریخ است که دیر یا زود تعریف دانشگاههای ما تغییر میکند و متحول میشوند پس چهبهتر که این دگرگونی در نقش و این تغییرات آگاهانه باشد تا بسترسازیهای علمی انجام شود.
