همایش روز جهانی خاک با حضور مسوولان بخش آب و خاک،  محققان و کارشناسان  وزارت جهاد کشاورزی برگزار شد

همایش روز جهانی خاک با حضور مسوولان بخش آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی، محققان و کارشناسان این حوزه روز چهارشنبه ۱۴ آذرماه سال جاری  در ساختمان مرکزی وزارت جهاد کشاورزی برگزار شد. در این مراسم کارشناسان به  اهمیت خاک در بخش کشاورزی و  ارائه راه هایی برای جلوگیری از فرسایش آن به عنوان بستر تولید پرداختند.

مهندس علیمراد اکبری معاون آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی در سخنانی  اعلام کرد: لایحه حفاظت خاک که در مجلس تصویب شده به زودی نهایی و به دولت ابلاغ می شود. همچنین لایحه خاک در مجلس تصویب و به شورای نگهبان ارسال شده و این شورا چند ایراد به این لایحه گرفته که امیدواریم با پاسخگویی به آن، این لایحه در مجلس نهایی و به دولت ابلاغ شود. وی افزود: لایحه خاک به مباحثی از جمله جلوگیری از تخریب، آلودگی و اصلاح خاک و بهره برداری بهینه و مدیریت خاک پرداخته است. مهندس اکبری با اشاره به اهمیت خاک در تولیدات کشاورزی و امنیت غذایی تصریح کرد: خاک در کشور ما و در دنیا مورد بی مهری قرار گرفته بیشتر به موضوع آب و هوا توجه شده و این در حالی است که سرعت فرسایش، آلودگی و تخریب خاک سریعتر از تجدید آن است. معاون وزیر جهاد کشاورزی گفت: برای تشکیل یک سانتی متر خاک به طور متوسط بیش از ۵۰۰ سال زمان نیاز است، بنابراین تجدید خاک در نسل های متمادی اتفاق می افتد. وی با بیان این که ۱۸.۵ میلیون هکتار خاک در کشور در چرخه تولید قرار دارد، بر رصد، پایش، اصلاح آن از نظر آلودگی و شوری و سایر موارد تاکید کرد. مهندس اکبری گفت: در برنامه ششم توسعه، ردپای خاک وجود دارد و مجلس دولت را مکلف کرده که سالانه در سطح ۵۰۰ هزار هکتار توان حاصلخیزی خاک کشور را بهبود دهد و اصلاح خاک را پی گیری کند با این حال تا کنون اعتباری در لایحه بودجه به آن اختصاص نیافته است. وی افزود: ما در تلاش هستیم که امسال یک ردیف برای مباحث خاک در لایحه بودجه تعریف کنیم یا از منابع آب و خاک با حمایت سازمان برنامه و بودجه، اعتباری برای آن تخصیص دهیم.

مهندس علیرضا اورنگی رئیس سازمان امور اراضی کشور طی سخنانی با بیان این که طی ۶۰ سال گذشته یک میلیون هکتار از مساحت اراضی کشاورزی دارای خاک حاصلخیز به دلایل مختلف از جمله توسعه شهرها، اجرای طرح های عمرانی در حاشیه شهرها و تغییر کاربری اراضی مجاز و غیر مجاز از چرخه تولید خارج شده است، بیان داشت: حدود نیمی از این میزان اراضی به علت توسعه شهرها، ساخت و سازها و پروژه های عمرانی در حاشیه شهرها از چرخه تولید خارج شده است. وی افزود: بر اساس آمار سازمان امور اراضی، سالانه حدود ۱۰ هزار هکتار از اراضی کشاورزی به صورت غیر مجاز و یا با مجوزهای کمیسیون ها، تغییر کاربری می شوند. مهندساورنگی ادامه داد: با خروج هر هکتار از زمینه های حاصلخیز کشاورزی از چرخه تولید، امنیت غذایی ۲۰ ایرانی به خطر می افتد. وی با اشاره به این که تعداد شهرهای کشور از ۲۰۰ مورد در سال ۱۳۳۵ به ۱۲۴۵ مورد افزایش یافته است، تصریح کرد: ۷۰ درصد این شهرها در دشت ها و مناطق دارای خاک حاصلخیز و آب مناسب ایجاد شده است.رییس سازمان امور اراضی کشور، گسترش نامتناسب حریم شهرها در اطراف اراضی کشاورزی را از دیگر چالش ها و تهدیدات بخش کشاورزی دانست و گفت:طبق مقررات شورای عالی معماری شهرسازی، مساحت حریم شهرها باید حدود ۳ تا ۵ برابر محدوده شهرها باشد در حالی که حریم صدها شهر در مواردی تا ۱۰ برابر است که نشان می دهد ۳ تا ۴ میلیون هکتار اراضی کشاورزی در داخل شهرها قرار گرفته اند.وی در ادامه تبدیل بی رویه روستاها به شهر، ناهماهنگی دستگاه ها برای صدور مجوزهای ساخت و ساز و عدم تصویب کاربری اراضی کشاورزی و در نظر نگرفتن مزیت حاصلخیزی خاک در قوانین و مقررات به ویژه در طرح های توسعه ای را از دیگر چالش های مربوط به خاک کشاورزی برشمرد. مهندس اورنگی گفت: این سازمان با توجه به قانون حفظ اراضی کاربری، قانون جلوگیری از خردشدن اراضی کشاورزی و سایر قوانین بالادست در حوزه زمین برای صیانت از اراضی کشاورزی، خاک اقداماتی انجام داده ایم.

رئیس موسسه تحقیقات خاک و آب کشاورزی در بیانات خود اظهار داشت: تاکنون برای ۱۰ هزار برند کودی از موسسه تحقیقات خاک و آب در خواست ثبت شده که پس از بررسی و پایش ۷ هزار برند تایید و ثبت شده است. وی  افزود: پایش کیفیت کودهای کشاورزی و ثبت آن یکی از تاکیدات لایحه حفاظت از خاک است و این موسسه نیز از سال ۹۴ پایش و بررسی کودهای کشاورزی را انجام می دهد. دکتر هادی اسدی رحمانی گفت: از سال ۹۴ به واسطه اجرای برنامه سبز و کنترل کیفیت بازار، کیفیت کودهای کشاورزی ارتقا یافته است. وی حفظ و ارتقای حاصلخیزی خاک را از اهداف لایحه حفاظت از خاک عنوان کرد و اظهار داشت: ما در این راستا دستورالعمل های متنوعی برای تغذیه تلفیقی گیاهان زراعی و باغی تهیه کرده ایم که در دسترس است و اجرای آن موجب افزایش عملکرد محصول می شود. دکتر اسدی رحمانی با بیان این که تهیه نقشه های خاک نقش اساسی در تصمیم گیری و مدیریت منابع خاک دارد، تصریح کرد: اطلاعات کنونی ما در مورد خاک کافی ومبنای تصمیم گیری نیست و از این رو موسسه تحقیقات خاک و آب، تهیه نقشه کربن آلی خاک را در دست اقدام دارد. وی افزود: در آینده نزدیک نسخه نخست این نقشه ارایه می شود که می تواند بستر مناسبی برای مدیریت خاک باشد. رییس موسسه تحقیقات خاک و آب، داده ها و اطلاعات در مورد خاک را یکی از ارکان مهم مدیریت خاک دانست و گفت: در این موسسه سامانه ای راه اندازی شده که تمام داده های خاک کشور در آن در حال بارگذاری است و امیدواریم این سامانه به زودی راه اندازی شود. وی با بیان این که سامانه ملی تناسب اراضی نیز توسط این موسسه با حمایت معاونت امور زراعت کشور تهیه شده است، افزود: این سامانه می تواند مبنایی برای تهیه الگوی کشت در کشور باشد.

مهندس عباس کشاورز معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی از تدوین سند پتانسیل الگوی کشت محصولات زراعی و باغی در اراضی آبی کشور خبر داد و گفت: ما برای این سند یک برنامه جامع داریم. وی افزود: این سند، نقشه راه تولید کنندگان است و همه باید کمک کنیم تا این سند عملیاتی شود. معاون وزارت جهاد کشاورزی با بیان این که سند پتانسیل الگوی کشت محصولات زراعی و باغی نتیجه یک کارمطالعاتی چهار ساله است، تصریح کرد: این سند مبتنی بر اقلیم، اطلاعات خاک های کشور، شناخت فیزیولوژی گیاهان و تناسب محصولات برای منطق مختلف کشور آماده شده است. مهندس کشاورز افزود: در این سند محدودیت ها و وضعیت هر محصول در هر منطقه شناسایی شده واز این اطلاعات می توان در امور زراعی وباغی استفاده کرد.وی با تاکید بر این که رفتار ما با خاک، گیاه، ماشین آلات و آفت باید در راستای تقویت خاک باشد، تصریح کرد: در این صورت منابع آب تقویت می شود. معاون وزیر جهاد کشاورزی گفت: در صورت تغییر رفتار ما با طبیعت، محیط زیست و خاک می توانیم سالی حداقل ۵ صدم و حداکثر یک دهم ماده آلی خاک را افزایش دهیم و فضای موجود، فضای امید و افزایش تولید است.وی افزایش مواد آلی در خاک کشاورزی را ضروری خواند و اذعان داشت: ما باید به دنبال پایداری سرزمین، تولید، اقتصاد و محیط اجتماعی باشیم.

منبع : پایگاه اطلاع رسانی وزارت جهاد کشاورزی