به گزارش اداره کل روابط عمومی وزارت علوم به نقل از ستاد ویژه توسعه فناوری نانو، آنتی‌بیوتیک‌ها یکی از پرمصرف‌ترین و رایج‌ترین نوع داروها در ایران به‌شمار می‌روند. این دسته از داروها هنگام ابتلا به عفونت‌هایی نظیر عفونت‌های ریوی، کلیوی و سایر عفونت‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرند. از سوی دیگر مصرف زیاد آن‌ها عوارضی مانند مقاوم شدن باکتری‌ها به آنتی‌بیوتیک را به دنبال دارد که موجب می‌شود داروها اثر خود را از دست بدهند.
سیده مژگان سید طالبی، دانشجوی مقطع دکتری فیزیک حالت‌جامد دانشگاه شهید چمران اهواز، با اشاره به ساختار نانوذرات سنتزشده و هدف ابتدایی از سنتز آن‌ها گفت: هدف اصلی و ابتدایی این طرح که در قالب رساله دکتری در حال انجام است، سنتز کروی توخالی جهت بهینه‌سازی لایه عبور دهنده الکترون در سلول‌های خورشیدی پروسکایتی بود. در میانه‌ راه، با توجه ساختار نانوذرات سنتز شده، پایداری آن‌ها در شرایط بدن و همچنین عدم بروز سمیت، این ایده مطرح شد که این ذرات می‌توانند به‌عنوان حامل دارو نیز مورد استفاده قرار گیرند.
وی خاطرنشان کرد: سنتز آسان و ارزان این نانوذرات، از خصوصیات بارز این کره‌های توخالی است که آن‌ها را از سایر نانوذرات مورد مطالعه متمایز کرده است.
کره‌های توخالی دی‌اکسید تیتانیوم از ریزبلورک‌هایی با اندازه تقریبی ۱۵ نانومتر ساخته شده‌اند. این ذرات سطح موثر بالایی دارند و قادر به جذب میزان زیادی دارو بر روی سطح داخلی و خارجی خود هستند. بنابراین با مصرف میزان داروی کمتر نسبت به پودر دی‌اکسید تیتانیوم رهاسازی دارو از سطوح نانوتوپ‌ها در زمان طولانی‌تری ادامه خواهد داشت و نیاز به تمدید مجدد مصرف دارو نخواهد بود و ضمن افزایش ماندگاری دارو در بدن، اثرات جانبی آن نیز به حداقل خواهد رسید.
به گفته سید طالبی در طرح حاضر از نانوکره‌های کربنی به‌عنوان قالب برای سنتز نانوذرات توخالی دی‌اکسید تیتانیوم استفاده شده است. پس از فرایند سنتز، مشخصه‌یابی نانوذرات به کمک روش‌هایی نظیر پراش پرتوایکس، میکروسکوپ نشر میدانی، میکروسکوپ نیروی اتمی انجام شده‌است. همچنین خواص ضد باکتری نانوتوپ‌ها نیز بر روی چهار نوع باکتری مورد ارزیابی قرار گرفته که نتایج حاکی از عدم بروز سمیت توسط نانوتوپ‌ها بوده‌است.
سیده مژگان سید طالبی دانشجوی مقطع دکتری دانشگاه شهید چمران اهواز، دکتر ایرج کاظمی نژاد و دکتر حسین معتمدی اعضای هیئت علمی دانشگاه شهید چمران اهواز، در انجام این تحقیقات همکاری داشته‌اند. بخشی از نتایج این کار، در مجله Ceramics International با ضریب تاثیر ۳.۰۵۷ (جلد ۴۴، شماره ۱۲، سال ۲۰۱۸، صفحات ۱۳۴۵۷ تا ۱۳۴۶۲) به چاپ رسیده‌ است.
ل.م ۵۴/ ع. ع ۵۷