.

به گزارش روابط عمومی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، سید محمد بهشتی، رییس پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری و رییس شورای سیاست گذاری دومین همایش میراث فرهنگی و توسعه پایدار این مطلب را امروز شنبه در مراسم افتتاحیه این همایش که با حضور معاون رییس جمهوری و رییس میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و وزیر راه و شهرسازی برگزار شد، مطرح ساخت.
او گفت: بعد از جنگ جهانی دوم و همزمان با آغاز بازسازی ها در اروپا، موضوعاتی مانند محیط زیست و میراث فرهنگی نیز موضوعیت پیدا کرده بود اما اروپایی ها تصمیم می گیرند برای ساخت دوباره اروپا برای مدتی این دو موضوع را کنار بگذارند تا جایی که نقل می شود در دهه ۶۰میلادی رودخانه راین بسیار آلوده و کثیف بود و اروپایی ها توجه و رسیدگی به آن را به بعد از بازسازی ها موکول کردند و البته همین اتفاق هم افتاد و بعدها به این رودخانه رسیدگی شد.
او با بیان این نکته که از همان زمان این ذهنیت به وجود آمد که میراث فرهنگی و محیط زیست، موضوعاتی مخل توسعه هستند، گفت: البته در کشورهای های غربی سال های زیادی است که این دو موضوع را نه تنها عامل مخل توسعه نمی دانند بلکه هر توسعه ای را موکول به حل و فصل مباحث حفاظتی در حوزه محیط زیست و میراث فرهنگی قرار داده اند.
او با اشاره به نقشه باستان شناسی ایتالیا که حاصل ۳۰۰ سال کار مطالعاتی است گفت: همه دستگاه ها در این کشور مکلف هستند که عرصه و حریم آثار که در این نقشه مشخص شده اند را رعایت کنند.
بهشتی اظهار داشت: در کریسمس سال ۲۰۰۰ که سال بسیار مهمی بود پیش بینی شد، سه میلیون نفر به واتیکان خواهند آمد و در شهر رم ۷۰۰ بنای تاریخی در حال ساماندهی بود و یکی از طرح های مهم، ایجاد پارکینگ طبقاتی بود که در دو پروژه ساخت پارکینگ و رمپ آن تعریف شده بود.
او افزود: در طی حفاری برای رمپ میانی به آثار تاریخی برخورد شد و بلافاصله به وزارت میراث فرهنگی اطلاع دادند و بعد از بررسی های باستان شناسی احتمال دادند این محل اتاق خواهر نرون باشد و همین امر باعث تعطیلی پروژه شد.
او با اشاره به موضع گیری های منفی رسانه های ایتالیا به دنبال تعطیلی این پروژه گفت: با این حال با مقاومت وزارت میراث فرهنگی پروژه انجام نشد و آن کریسمس به اتمام رسید و همه از وزارت میراث فرهنگی به دلیل مقاومتش قدردانی کردند چرا که این روزها و جشن ها می آیند و می گذرند اما میراث فرهنگی مربوط به عمر های کوتاه نیست.

نسبت توسعه با میراث فرهنگی
بهشتی گفت: هنوز در ایران، این پرسش مطرح است نسبت توسعه با میراث فرهنگی و محیط زیست چیست؟ و همچنان در موضع دفاعی قرار داریم ، هرچند در این دفاع نیز چندان موفق نبوده ایم.
تخریب ها بیشتر از ۱۰۰۰سال پیش
رییس شورای سیاست گذاری  افزود: بدون اغراق می توان گفت که تخریب آثار تاریخی از زمانی که توسعه به مفهوم مدرن در ایران آغاز شده تا به امروز بیش از هزار سال قبل از آن است هرچند در آن زمان شاهد حمله مغول ها و غیره بودیم اما خسارت ها به مراتب کمتر بود.
او عامل این تخریب ها را در نوع نگاهی دانست که هنوز در کشور ما وجود دارد اما در کشورهایی که مبدا این نوع نگاه بودند سال ها پیش از بین رفته است.
وی به تمهیداتی که در نظام مدیریت و برنامه ریزی برای تنظیم نسبت موضوع میراث فرهنگی و توسعه انجام می شود، اشاره کرد و گفت: این تمهیدات سعی در تنظیم نسبت بین موضوع میراث فرهنگی و توسعه داشته تامیراث فرهنگی بتواند دربرابر تهدیدهای توسعه بهتر از خود دفاع کند.
بهشتی با اشاره به پیش بینی هایی برای تقویت این موضع دفاعی در برنامه سوم تا برنامه ششم گفت: از بیش از ۲۰ سال پیش اصطلاح توسعه پایدار در ادبیات برنامه ریزی کشور وارد شده است اما هنوز استفاده از این اصطلاح به ابتدای کار بازمی گردد یعنی زمانی که منشور کیوتو تنظیم شد تا کمی ملاحظه محیط زیست شود.

پررنگ شدن فرهنگ در توسعه پایدار
او با اشاره به این که بعد از تنظیم منشور کیوتو، اتفاق های نظری بسیاری در تعمیق و همه جانبه شدن موضوع توسعه پایدار افتاد، گفت: هنوز باب بحث نظری در موضوع توسعه پایدار ختم نشده و همچنان حرف های تازه ای گفته می شود و شاهد پررنگ تر شدن موضوع فرهنگ در این مقوله هستیم.
وی افزود: یونسکو  حدود ۲۰ سال هیاتی را برای بررسی و مطالعه نسبت توسعه و فرهنگ مامور می کند و نتیجه این می شود که فرهنگ مبدا و مقصد توسعه است به عبارت دیگر توسعه، توسعه نیست مگر این که از فرهنگ آغاز و به آن ختم شود.
بهشتی با تاکید بر این که فرهنگ در نسبت خود با توسعه یک بخش نیست، گفت: این همان معنایی از فرهنگ است که در حوزه میراث فرهنگی می شناسیم.
او در ادامه تاکید کرد: بدون شناخت سرزمین و معماهای زیستی آن، توسعه اتفاق نخواهد افتاد و این شناخت تنها با دستیابی به زاویه دید در حوزه میراث فرهنگی محقق خواهدشد.
وی گفت: نخستین همایش میراث فرهنگی و توسعه پایدار فتح بابی بود در زمینه نسبت جدید توسعه و میراث فرهنگی و بحث تازه ای مطرح شد.

توسعه در راستای سعادتمندی
بهشتی افزود: شاید باید فهم ما درباره میراث فرهنگی وحتی توسعه دگرگون شود تا توسعه در راستای سعادتمندی جامعه باشد.
او با اشاره به برگزاری نخستین همایش میراث فرهنگی و گردشگری، گفت: این همایش سند بسیار مهمی را از خود باقی گذاشت.
وی افزود: هرچند دستگاه های مختلف با احتیاط همکاری هایی می کردند اما وقتی مجموعه مقالات این همایش منتشر شد همه افرادی که در همایش بودند از نتایج خشنود شدند و به همین دلیل در همایش دوم با ابهاماتی که در همایش نخست روبرو بودیم، مواجه نشدیم و همکاران به ویژه از سایر دستگاه ها تقریبا می دانستند درباره چه چیزی صحبت می شود و همکاری ها هم پررنگ تر و گرم تر بود
او تاکید کرد: موضوع میراث فرهنگی و توسعه پایدار همچنان در فاز فتح باب است چرا که مقوله پیچیده ای است و نیاز به توضیح زیادی دارد فاصله بین این مباحث با آنچه در عمل و در نظام برنامه ریزی اتفاق می افتد بسیار طولانی است بنابراین نباید توقع بی جای زود به نتیجه رسیدن را داشت و همچنان باید در فاز فتح باب به سر ببریم.

مسیر گذشته قابل تداوم نیست
بهشتی استقبال و همکاری دستگاه های مختلف و مقالات رسیده در همایش دوم را دلگرم کننده دانست و گفت: همه اینها حکایت می کند که ما بسیار بیشتر از چیزی که توقع داشتیم در حال به دست آوردن هستیم و شاید یکی از مهمترین دلایل این امر این است که یکسری بحران های قاطع همه را متقاعد می کند که مسیر گذشته قابل تداوم نیست.
او با اشاره به تغییرات اقلیمی گفت: این اثرات شدیدتر و سریع تر از پیش بینی ها است و به نظر می رسد اگر همایش سوم برگزار شود دیگر فردی وجود نخواهد داشت که متقاعد نشده باشد؛ راهی جز این نیست.
گفتنی است، در پایان مراسم نمایشگاه استارت آپ های میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری افتتاح شد.