عمومی | موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی

تدوین برنامه آینده‌پژوهی در حوزه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی


با توجه به اهمیت دستیابی به کشاورزی دانش‌بنیان و نقش مهم و جایگاه ویژه موسسات پژوهشی در تحقق چنین هدفی، ضروری است تا موسسات محورهای فعالیت های علمی-پژوهشی آینده خود را با توجه به تغییرات پیش رو، نیازها و تحولات آینده تعیین کنند. از ‌همین‌رو در پژوهشی به مطالعه آینده‌پژوهی موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی به عنوان یک موسسه پژوهشی دانش‌بنیان فعال در حوزه فناوری کشاورزی پرداخته شد.

پژوهش حاضر به روش توصیفی تحلیلی و پیمایشی انجام شد. جامعه آماری در این پژوهش شامل پژوهشگران خبره موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی در ستاد و مراکز استانی، مدیران پیشین و فعلی تخصص و آگاه در حوزه فنی و مهندسی کشاورزی وزارت جهاد کشاورزی و برخی از کارشناسان خبره مرتبط با حوزه فعالیت‌های موسسه (شاغل در وزارت جهاد کشاورزی و بخش خصوصی) بودند. همچنین از روش مطالعه کتابخانه‌ای، طراحی پرسشنامه و برگزاری نشست های هم‌اندیشی برای گردآوری اطلاعات استفاده شد. پرسشنامه‌ها در سه مرحله، براساس مطالعه ادبیات تحقیق و نظرسنجی از خبرگان طراحی شد.

در این پژوهش، ضمن یافتن روندهای حاکم بر فعالیت‌های موسسه از بدو تاسیس، تحلیل روندها، تطبیق محورهای اصلی پژوهش های انجام شده در موسسه با اسناد بالادستی، محورهای پژوهش های آتی بخش های تحقیقاتی موسسه تعیین شد. همچنین چشم‌انداز علم و فناوری موسسه در افق ۱۴۰۴ هجری شمسی خلق شد. سپس نیروهای پیشران تاثیرگذار بر آینده موسسه و عدم ‌قطعیت‌های کلیدی شناسایی شدند. ماتریس سناریو براساس دو عدم ‌قطعیت کلیدی تشکیل شد. در این پژوهش سه سناریوی آینده مرسوم (خط صاف)، آینده دوران سختی (تنگنا) و سناریوی آینده مطلوب (مدینه فاضله) طراحی و ضمن داستان‌نویسی برای سناریوها، راهبردهای کلی در شرایط تحقق هر یک از سناریوها در افق ۱۴۰۴ هجری شمسی تدوین و راهبردهای پابرجا مشخص شد. نتایج این پروژه به زودی به بخش های تحقیقاتی موسسه ابلاغ می شود و به عنوان پیش درآمد تدوین برنامه راهبردی موسسه در دستور کار قرار خواهد گرفت. از تمامی اعضاء محترم هیئت علمی، خبرگان، مدیران و کارشناسانی که با تکمیل پرسشنامه‌ها، شرکت در نشست‌ها و ارائه نقطه نظرات و دیدگاه های خود با این پروژه همکاری نمودند، صمیمانه قدردانی می‌شود.