توصیه های دارویی در ماه مبارک رمضان - ۱۳۹۷/۰۳/۰۶
یکی از دغدغه های بیماران در ماه مبارک رمضان روزه داری و چگونگی مصرف داروها می باشد، در این ماه تغییرات بسیار زیادی در فرایندهای معمولی بدن رخ می دهد که این امر می تواند بر روی وضعیت بیماری و دارو درمانی افراد تاثیر بگذارد. در ایام روزه داری بیماران هرگز نباید وعده های دارویی خود را خودسرانه حذف نمایند، چرا که این عمل باعث ایجاد اختلال در روند درمان می شود، بنابراین قبل از هر اقدامی حتما باید با پزشک معالج خود در این زمینه مشورت نمایند.
دکتر ابوالفضل نیکوسیر، معاون دارو و غذای دانشگاه علوم پزشکی با بیان این مطلب که قطع یکباره برخی داروها بسیار خطرناک است اظهار داشت: تغییر تعداد دفعات مصرف دارو، زمان مصرف دارو و عدم رعایت فاصله زمانی مصرف دارو می تواند باعث تغییر اثربخشی و تاثیر داروها در بدن شود و مشکلات درمانی ایجاد نماید.
وی خاطر نشان کرد: به صورت کلی غذا می تواند باعث کاهش، افزایش و تاخیر در جذب دارو شود و بیماران نباید بدون مشورت با داروساز یا پزشک معالج اقدام به قطع دارو، تغییر زمان و کاهش دوز مصرفی دارو کنند چرا که رعایت نکردن این اصول می تواند منجر به عدم اثربخشی دارو، عدم دستیابی به اثرات درمانی، بروز اثرات جانبی و تشدید بیماری شود.
معاون دارو و غذای دانشگاه با اشاره به برخی بیماری ها مانند دیابت، فشار خون، روده تحریک پذیر، یبوست، زخم های گوارشی، اختلالات کلیوی، اختلالات غده تیروئید، بیماری های اعصاب و روان، قلبی عروقی و تنفسی اذعان داشت: در این موارد که فرد دارای شرایط خاص جسمی است می بایست پیش از اقدام به روزه داری با پزشک معالج خود مشورت نماید.
دکتر نیکوسیر در خصوص بیماران مبتلا به صرع و مبتلایان به بیماری های تنفسی و آسم افزود: این بیماران از آنجا که در معرض خطر تغییر دوز دارو در ایام روزه داری هستند، می بایست پیش از اقدام به روزه داری با پزشک خود مشورت نمایند تا از خطرات بازگشت حملات تشنج، مشکلات ناشی از قطع داروهای استنشاقی، افشانه های تنفسی و آسم آگاه گردند.
معاون غذا و دارو دانشگاه با اشاره به اهمیت تنظیم و کنترل منظم قندخون بیماران دیابتی گفت: هر چند روزه داری برای برخی از مبتلایان به دیابت بنا به تشخیص پزشک معالج می تواند مفید باشد اما تغییر خودسرانه دوز دارو و رژیم غذایی در برخی دیگر بسیار خطرناک است.
وی در ادامه افزود: بیمارانی که انسولین مصرف می کنند قبل از اقدام به روزه داری باید با پزشک معالج خود مشورت نمایند زیرا تنظیم و کنترل مرتب قندخون بسیار مهم است.
معاون دارو و غذای دانشگاه در خصوص مصرف کنندگان داروی فشارخون بیان کرد: روزه داری تاثیر خاصی بر اثربخشی داروهای ضد فشار خون ندارد البته گاهی اوقات لازم است در مورد داروهای فشار خون برای جلوگیری از دست رفتن آب بدن، پزشک اقدام به کاهش دوز این داروها در بیماران روزه دار نماید.
وی در ارتباط با مصرف آنتی بیوتیک ها و داروهای ضد بارداری نیز افزود: پزشک معالج جهت درمان عفونت در بیمار روزه دار می تواند اقدام به تجویز آنتی بیوتیک هایی نماید که به جای چند بار مصرف در طی روز یک یا دو بار در روز مصرف شوند.
وی افزود: استفاده خودسرانه از داروهای ضد بارداری ترکیبی مانند LD برای کامل کردن روزه در ماه رمضان توسط بانوان، علاوه بر اینکه چرخه هورمونی مصرف کننده دارو را مختل خواهد کرد، تبعات خطرناکی مانند اشکالات انعقادی و ایجاد لخته در عروق اندام های تحتانی و حتی عروق مغزی را به دنبال خواهد داشت و این امر با کاهش مصرف مایعات و افزایش سن شیوع بیشتری خواهد داشت.
دکتر نیکوسیر تغییر نحوه مصرف برخی داروها (از شکل خوراکی به پوستی) در این ایام را تنها با تجویز پزشک صلاح دانست و گفت: در صورت وجود این شکل دارویی به جای مصرف برخی از داروهای خوراکی، پزشک معالج می تواند آن ها را به شکل زیست چسب (چسب پوستی دارو) تجویز نماید.
به گفته وی مبتلایان بیماری های خاص قبل از روزه داری می بایست با پزشک معالج خود مشورت کنند.
وی افزود: در زمان روزه داری هیچ گاه وعده های دارو را خودسرانه حذف و یا به زمان دیگری موکول نکنید. این عمل موجب اختلال در روند درمان می گردد، مصرف بسیاری از داروها را می توان پس از مشورت با پزشک به زمان افطار منتقل نمود.
به گفته وی اثربخشی بسیاری از داروها ارتباط مستقیمی با مصرف به موقع آن ها در زمان معین دارد و در ایام روزه داری فرد نباید خودسرانه داروی خود را قطع کند.
وی بیان کرد: بیماران دیابتی برای روزه گرفتن می بایست از قبل با پزشک خود مشورت کنند.
به گفته وی سطح قند، فشارخون، چربی خون، انعقاد خون و بررسی های کلی وضعیت بیوشیمی خون بیمار باید بررسی و بر اساس آن رژیم غذایی و دارویی مختص بیمار قبل از روزه گرفتن مشخص شود.