عمومی | پژوهشگاه فضایی ایران

معرفی UNISPACE+۵۰

کمیته استفاده صلح‌آمیز از فضای ماورای جو (کوپوس) با حمایت دفتر امور فضای ماورای جو سازمان ملل (UNOOSA) در ماه ژوئن ۲۰۱۵ تصمیم گرفت از این تاریخ به‌منظور تجدید و تقویت اختیارات خود به‌عنوان پلت‌فرمی برای ایجاد ارتباط بین کشورهای فعال در حوزه فضا و همچنین کشورهایی که به تازگی به عرصه فعالیت‌های فضا وارد شده‌اند، استفاده کند.

در UNISPACE+۵۰ چشم‌انداز بلندمدت فضا ارائه خواهد شد.

موضوعات مورد بررسی در UNISPACE+۵۰

  1. ارائه نتایج به‌دست آمده از برگزاری سه کنفرانس پیشین UNISPACE ( UNISPACE I در سال ۱۹۶۸، UNISPACE II در سال ۱۹۸۲ و UNISPACE III که در سال ۱۹۹۹ برگزار شدند) به حکومت فضایی جهانی ؛
  2. توسعه حاکمیت فضایی قوی‌تر و حمایت از ساختارهای سطوح مختلف با توجه به برنامه توسعه پایدار ۲۰۳۰ و اهداف جدید در زمینه توسعه پایدار؛
  3. مکانیزم‌ها و قالب‌های کاری بین‌المللی که بازتاب برنامه‌های فضایی پیچیده‌تر و جدیدتر بوده و مفاهیم وسیع‌تری از امنیت فضا، توسعه بخش تجاری فضا و توسعه بلند‌مدت فعالیت‌های فضای ماورای جو را شامل می‌شوند؛
  4. مکانیزم‌ها و فرآیندهای بازسازی و همکاری در زمینه‌هایی همچون کاهش خطر بلایای طبیعی، استفاده از قالب‌کاری سندای (Sendai) با موضوع کاهش خطرات بلایا در سال‌های ۲۰۱۵ تا ۲۰۳۰ و دیگر همکاری‌های مشترک در زمینه‌هایی همچون تهدید برخورد اجرام فضایی نزدیک به زمین و آب و هوایی فضایی ؛
  5. مکانیزم‌ها و پلت‌فرم‌های همکاری و هماهنگی در حوزه فضا در سطوح بین‌المللی، منطقه‌ای، بین‌منطقه‌ای و کشوری به‌منظور تقویت حکومت فضایی و شراکت جهانی.
اهداف UNISPACE+۵۰ به‌عنوان طرح اولیه برای Space ۲۰۳۰
  1. مشخص نمودن نتایج با توجه به برنامه فضایی جدید، مفاهیم وسیع‌تر امنیت فضا، توسعه بخش تجاری فضا و اکتشافات فضایی؛
  2. ترغیب ذی‌نفعان اصلی حوزه فضا از جمله فعالان دولتی و غیردولتی، بخش تجاری، جامعه مدنی، نسل جوان و عموم مردم به فعالیت در این حوزه؛
  3. ایجاد فرصت همکاری در زمینه نتایج به‌دست‌آمده از نشست‌های اصلی سازمان ملل در سال ۲۰۱۵، برنامه توسعه پایدار ۲۰۳۰، قالب کاری سندای برای کاهش خطرات بلایا در سال‌های ۲۰۱۵ تا ۲۰۳۰ و همچنین نتایج به‌دست‌آمده از نشست آب و هوای پاریس ۲۰۱۵ (COP۲۱).
روند کاری UNISPACE+۵۰

فعالیت‌های تدارک دیده شده از سوی دفتر امور فضای ماورای جو سازمان ملل در راستای اهداف UNISPACE+۵۰

● رویدادهای اصلی:
  1. ۲۸ و ۲۹ خرداد ۱۳۹۷: سمپوزیوم ویژه برای رسیدن به SPACE۲۰۳۰
  2. ۲۸ خرداد تا ۲ تیر ۱۳۹۷: برگزاری نمایشگاه UNISPACE+۵۰
  3. ۳۰ و ۳۱ خرداد ۱۳۹۷: جلسه سطح بالای کوپوس

● اقدامات اولیه: تعیین موضوعات دارای اولویت
به‌منظور هدایت امور به سمت اهداف در نظر گرفته شده برای UNISPACE+۵۰، کمیته استفاده صلح‌آمیز از فضای ماورای جو سازمان ملل (کوپوس) هفت اولویت موضوعی را به همراه اهداف و مکانیزم‌های مربوط به آنها تعیین و تصویب نمود. این موضوعات به همراه فعالیت‌ها و برنامه‌های اصلی مربوط به آنها در جدول زیر ارائه شده است:

اولویت موضوعی فعالیت
۱. شراکت جهانی در زمینه اکتشاف و نوآوری در فضا
  • تشکیل تیم عملیاتی در زمینه اکتشاف و نوآوری
  • برگزاری رویداد مربوط به اکتشاف و نوآوری با همکاری کنفرانس بین‌المللی اکتشاف در فضا (GLEX)
  • برگزاری رویدادهای مربوط به اکتشاف و نوآوری با همکاری انجمن فضایی موسسه هوانوردی و فضانوردی آمریکا (AIAA)
۲. رژیم حقوقی فضای ماورای جو و حاکمیت جهانی فضا: چشم‌انداز کنونی و آینده
  • برگزاری کارگاه آموزشی حقوق فضا از سوی سازمان ملل با موضوع "نقش حقوق و سیاست فضا در حاکمیت فضا و امنیت فضا در قرن بیست و یکم" در وین در روزهای ۱۵ تا ۱۸ شهریور ۱۳۹۶
  • برگزاری پنل سطح بالا با موضوع "پایه‌های حاکمیت جهانی فعالیت‌های فضای ماورای جو در قرن ۲۱" از سوی دفتر امور فضای ماورای جو سازمان ملل در کنفرانس بین‌المللی موسسه حقوق هوا و فضای دانشگاه McGill با موضوع حاکمیت جهانی فضا- برنامه ۲۰۳۰ سازمان ملل برای توسعه پایدار که در روزهای ۱۵ و ۱۶ اردیبهشت ۱۳۹۶ در کانادا برگزار شد
  • برگزاری سومین سمپوزیوم هوافضا از سوی ICAO/UNOOSA در وین در روزهای ۷ تا ۹ شهریور ۱۳۹۶
۳. تقویت تبادل اطلاعات درزمینه اجرام و رویدادهای فضایی
  • بررسی تقویت تبادل اطلاعات در زمینه اجرام و رویدادهای فضایی از سوی کارگروه مربوط در پنجاه و چهارمین جلسه زیرکمیته علمی و فنی در سال ۲۰۱۷ و پیشنهاد بررسی‌های بیشتر در گزارش ارائه شده
۴. قالب کاری خدمات آب و هوای فضا
  • تشکیل گروه کارشناسی آب و هوای فضایی برای زیرکمیته علمی و فنی که از سوی دفتر امور فضای ماورای جو سازمان ملل حمایت می‌شود، به‌عنوان یکی از مکانیزم‌های این اولویت موضوعی
  • تهیه گزارش ویژه UN-Space با موضوع آب و هوای فضایی به‌منظور بررسی در شصتمین جلسه کوپوس در ماه ژوئن ۲۰۱۷
  • برگزاری کارگاه آموزشی مشترک سازمان ملل و آمریکا با موضوع "ابتکار عمل در زمینه آب و هوای فضایی جهانی: یک دهه پس از سال ۲۰۰۷ سال Heliophysical جهانی" در ماساچوست آمریکا در روزهای ۹ تا ۱۳ مرداد ۱۳۹۶
۵. تقویت همکاری فضایی برای بهداشت جهانی
  • تشکیل گروه کارشناسی با عنوان بهداشت جهانی که از سوی دفتر امور فضای ماورای جو سازمان ملل حمایت می‌شد، به‌عنوان یکی از مکانیزم‌های این اولویت موضوعی
  • برگزاری کنفرانس مشترک سازمان ملل، سازمان بهداشت جهانی و کشور سوییس با موضوع "تقویت همکاری‌ فضایی برای بهداشت جهانی" در ژنو سوییس در روزهای ۱ تا ۳ شهریور ۱۳۹۶
۶. همکاری بین‌المللی برای رسیدن به جوامع دارای آلودگی کمتر و بهبودیافته
  • برگزاری کنفرانس UN-SPIDER+۱۰ با موضوع تقویت بهبود کشورها با استفاده از اطلاعات فضایی در روزهای ۲ تا ۴ آذر ۱۳۹۶ در وین و ارائه پیشنهادات
  • برگزاری کنفرانس بین‌المللی مشترک سازمان ملل و آلمان با موضوع همکاری بین‌المللی برای رسیدن به جوامع دارای آلودگی کمتر و بهبودیافته در روزهای ۱ تا ۳ آذر ۱۳۹۶ در آلمان
۷. ظرفیت‌سازی برای قرن ۲۱
  • برگزاری کارگاه آموزشی مشترک سازمان ملل و ایتالیا با موضوع کهکشان آزاد در روزهای ۲۹ آبان تا ۱ آذر ۱۳۹۶ در وین
  • برگزاری جلسه کارشناسی با موضوع فضا برای بانوان در روزهای ۱۲ تا ۱۴ مهر ۱۳۹۶ در آمریکا
  • برگزاری سمپوزیوم مشترک سازمان ملل و اتریش با موضوع دسترسی به فضا: ظرفیت‌سازی کلی برای قرن ۲۱ در روزهای ۱۲ تا ۱۶ شهریور ۱۳۹۶ در اتریش
  • برگزاری کارگاه آموزشی مشترک سازمان ملل و روسیه با موضوع ظرفیت‌سازی انسانی در علوم و فناوری فضایی برای رستیابی به توسعه اجتماعی و اقتصادی در روزهای ۸ تا ۱۱ آبان ۱۳۹۶ در روسیه
  • برگزاری سمپوزیوم مشترک سازمان ملل و آفریقای جنوبی با موضوع ماموریت ماهواره‌های کوچک برای پیشرفت‌های علمی و فنی در روزهای ۲۰ تا ۲۳ آذر ۱۳۹۶ در آفریقای جنوبی

● اقدامات اولیه: تشکیل گردهمایی‌های سطح بالا
  1. به‌منظور دستیابی به اهداف UNISPACE+۵۰ گردهمایی‌هایی سطح بالا با موضوع "فضا، محرک توسعه پایدار اجتماعی و اقتصادی" تشکیل شده و برای شرکت‌کنندگان فرصت تبادل رهنمودها، پیشنهادات و نتایج مربوط به UNISPACE+۵۰ را مهیا نمود.. در این مذاکرات، جنبه‌های اقتصادی، محیط زیستی، اجتماعی، سیاسی و مقرراتی فضا جمع‌بندی شد تا بدین‌وسیله چشم‌انداز جدیدی از فضا کسب شود که توسعه پایدار جهانی را نیز شامل باشد. این گردهمایی‌ها سال‌ ۲۰۱۵ در وین، و در سال‌های ۲۰۱۶ و ۲۰۱۷ در دبی برگزار شد.

● برگزاری جلسات توجیهی برای ماموریت‌های دائمی: یک جلسه توجیهی در تاریخ ۱۷ شهریور ۱۳۹۶ از سوی رئیس دفتر امور فضای ماورای جو سازمان ملل برگزار شد.

● فعالیت‌های دیگر: برگزاری جلسه مشترک با کمیته تحقیقات فضایی سازمان ملل (COSPAR) با موضوع UNISPACE+۵۰

منبع: www.unoosa.org