دکتر محمدکاظم کهدویی گفت: ادبیات فارسی یا پارسی(دری)، به شکل و شیوه کنونی، با تاریخی دست کم هزار و صد ساله، ریشه در ادبیات باستانی ایران دارد که تحت تاثیر متون اوستایی در دوران ساسانی به زبان‌های پارسی میانه و پهلوی اشکانی پدید آمده است و به صورت شعر و نثر فارسی در ادب فارسی به چشم می خورد و آثاری گرانبها در طی قرنهای گذشته، در موضوعات ادبی و غیرادبی، اعم از اشعار، تاریخ، مناجات، تفسیر، و علوم گوناگون برجای مانده، و با گذشت زمان در دسته آثار کلاسیک ادبیات فارسی قرار گرفته و با آمیختگی با زبان عربی، به عنوان زبان دینی، بر غنای آن افزوده شده است.
وی افزود: ادبیات فارسی در طول قرنهای گذشته، با فراز و نشیبهایی که در شیوه های حاکمیتی در سرزمینهای تحت نفوذ آن پدید آمده است، همچنان استوار و پا برجا باقی مانده و اگرچه سرزمین بزرگ ایران کهن را، از فرارودان تا آسیای صغیر و شبه قاره هند در بر داشته، و در دویست سال گذشته، به واسطه سیاستهای بیگانگان، از قلمرو آن کاسته شده، ولی همچنان در سرزمینهای ایران و افغانستان و تاجیکستان و... سند هویت این مردم شمرده می شود و موضوعاتی مانند حماسه و روایات و اساطیر ایرانی و غیر ایرانی، مذهب و عرفان، روایت‌های عاشقانه، فلسفه و اخلاق و نظایر آن را در برمی‌گیرد و گونه های مختلف ادبیات فارسی(دری) را در گستره انواع حماسی، غنایی، تعلیمی یا نمایشی و... را به منصه ظهور می رساند.

وی با بیان اینکه این زبان و ادبیات فاخر و شیوا، چهره‌های بین‌المللی شناخته شده‌ای دارد که بیشتر آن‌ها شاعران سده‌های میانه هستند و در دورانهای جدید نیز بزرگانی در این زبان و ادب صاحب آثار بوده اند گفت: از سده های آغازین، به کسانی همچون رودکی سمرقندی و حنظله بادغیسی، تا فردوسی طوسی، خیام نیشابوری و نظامی گنجه‌ای و خاقانی شروانی و سعدی شیرازی و مولانای بلخی و حافظ شیرازی و خواجوی کرمانی و وحشی بافقی و...، می توان اشاره کرد، و عجیب نیست که «گوته » شاعر آلمانی و مترجم دیوان حافظ، ادبیات فارسی را یکی از چهار ارکان ادبیات بشر دانسته است.
وی تصریح کرد: ادبیات فارسی، چهار شاعر بزرگ دارد که آثارشان شاهکار جهانی است: فردوسی، سعدی، مولوی و حافظ. نظامی عروضی، در کتاب چهارمقاله خود گفته است که فردوسی «سخن را به آسمان علیین برد...».
فردوسی، بزرگترین حماسه ملی را به زبان پارسی(دری) در مدت سی سال سرود
دکتر کهدویی گفت: ابوالقاسم فردوسی طوسی بنا به روایتهای مشهور، به سال۳۲۹ هجری قمری، در قریه طابران طوس، به دنیا آمد و به سال ۴۱۰، یا ۴۱۱، یا ۴۱۶ هجری قمری، در طوس چشم از جهان فروبست.
به گفته وی فردوسی، بزرگترین حماسه ملی را به زبان پارسی(دری) در مدت سی سال(از ۳۷۰ تا ۴۰۰ ه.ق.) سرود و به عنوان سند هویت ادبی و فرهنگی از خود به جای گذاشت، و اگرچه به سبب تعصبات دینی، و اختلافات اعتقادی تا قرنها کسی نام این شخصیت گرانقدر را بر زبان نمی آورد، اما از آنجا که ماه همیشه پشت ابر نمی ماند، سرانجام نخستین نسخه کامل شاهنامه، نوشته شده به سال ۶۷۵هجری به دست آمد که هم اکنون در انگلستان نگهداری می شود.
عضو هیات علمی گروه زبان وادبیات فارسی اظهار کرد: نسخه خطی شاهنامه‌ای نیز در کتابخانه فلورانس ایتالیا نگهداری می شود که قدیمی ترین نسخه شناخته شده موجود در جهان است و به سال ۶۱۴ هجری قمری، برابر با ۱۲۱۷ میلادی، یعنی حدود ۸۰۰ سال پیش نوشته شده است.

شاهنامه بزرگ‌ترین سروده‌های حماسیِ جهان است
وی افزود: پروفسور پیه مونتسه، ایران شناس معروف ایتالیایی و استاد زبان و ادبیات فارسی، در سال ۱۹۹۷م. در حالی که در آن کتابخانه مشغول تحقیق و جمع آوری نسخه های خطی ایرانی بود با این نسخه روبرو شد و متوجه شد که این کتاب به اشتباه به عنوان ترجمه قران کریم، در لیست نسخه های خطی کتابخانه دسته بندی شده است؛ البته در دیباچه این نسخه آمده که فردوسی وقتی مسعود غزنوی روی کار آمد، به غزنین برگشت که با توجه به فوت سلطان محمود در سال ۴۲۱ هجری، نمی تواند این مطلب مورد تایید باشد.
دکتر کهدویی با اشاره به اینکه وزن اشعار شاهنامه فردوسی، «فَعولُن فعولن فعولن فَعَلْ/ فَعولْ»، و در بحرِ مُتَقارِبِ مثمَّنِ محذوف است افزود: این اثر سترگ، که از بزرگ‌ترین سروده‌های حماسیِ جهان است، گفته می شود دربرگیرنده نزدیک به ۶۰۰۰۰ بیت است؛ اما کهن‌ترین دست‌نویس‌های کامل شاهنامه، شاهنامه بریتانیا (۶۷۵ هجری) ۴۹۶۱۸ بیت دارد، و شاهنامه ویرایش خالقی مطلق نیز دارای ۴۹۵۳۰ بیت است؛ حمدالله مستوفی(۶۸۰ – ۷۵۰ ه.ق.) در نسخه‌هایی که در سده هشتم دیده، بیش از پنجاه‌هزار بیت نیافته‌است.
وی بیان کرد: درون‌مایه این شاهکار ادبی، اسطوره‌ها، افسانه‌ها و تاریخ ایران از آغاز تا حمله اعراب و ورود دین اسلام به ایران، در سده هفتم میلادی است و در چهار طبقه و سلسله پادشاهی، طبقه اول پیشدادیان (۱۰ نفر بودند و۱۳۴۱ سال پادشاهی کردند)، طبقه دوم کیانیان(۱۰ نفر بودند و ۷۳۲ سال پادشاهی کردند)، طبقه سوم: اشکانیان (۹ پادشاه، ۲۰۰ سال پادشاهی کردند) و طبقه چهارم: ساسانیان(۲۸ نفرند که حدود ۴۹۶ سال پادشاهی کردند) است.
به گفته وی شاهنامه، همچنین به سه بخش اسطوره‌ای (از روزگار کیومرث تا پادشاهی فریدون)، پهلوانی (از قیام و خیزش کاوه آهنگر تا مرگ رستم)، و تاریخی (از پادشاهی بهمن و پیدایش اسکندر تا فتح ایران به دست اعراب) بخش‌بندی می‌شود.

وی یادآور شد: فردوسی ۳۰ سال از عمر خویش را بر سر سرایش شاهنامه گذاشته‌ و در سرودن آن بیشتر از زبان پارسی سره بهره برده؛ به طوری که شمار واژگان عربی در شاهنامه را حدود ۸۶۵ واژه دانسته اند.
دکتر کهدویی در پایان گفت: در سرگذشت فردوسی آورده‌اند، وی در همان سال ۴۰۰ هجری، شاهنامه را در ۷ مجلد به دربار محمود غزنوی می‌فرستد، اما آن چنان که شایسته کار بزرگ شاعر است، قدرشناسی و پاداشی نمی‌بیند و ۱۰ سال پایانی زندگی را در نومیدی و تنگدستی سپری می‌کند. ویرایش نهایی شاهنامه، در ۲۵ اسفند سال ۴۰۰ ه‍.ق. در هفتاد و یک سالگی صورت گرفته، چنانکه خود او گفته است:
چو سال اندرآمد به هفتادویک        همی زیر بیت اندرآرم فلک
... سرآمد کنون قصّه یزدگرد                        به ماه سپندارمذ روز اِرد
ز هجرت شده پنج هشتاد بار                               به نام جهان‌داور کردگار
چو این نامور نامه آمد به بُن                       ز من روی کشور شود پرسخُن
از آن پس نمیرم که من زنده‌ام                    که تخم سخن من پراگنده‌ام
هر آنکس که دارد هش و رای و دین            پس از مرگ بر من کند آفرین
روز ۲۵ اسفند سال ۳۸۸ شمسی (۴۰۰ قمری، برابر با ۸ مارس ۱۰۱۰ میلادی) شاهنامه پایان یافت.