تغذیه مناسب در سفر
تغذیه مناسب در سفر
تهیه و آماده سازی مواد غذایی مناسب سفر یکی از مهمترین نکاتی است خانواده ها باید به آن توجه ویژه داشته باشند و در این راستا اصول و قواعد خاصی را رعایت کنند. نگهداری و مصرف نامناسب مواد غذایی در طول سفر می تواند سبب بیماری های ناشی از مصرف غذاهای آلوده شود و تعطیلات ناگواری را به دنبال داشته باشد.
- هیچ ماده غذایی سالم تر، گواراتر و مناسب تر از مواد تهیه شده در منزل نمی باشد. چرا که توسط افراد مطمئن و از مواد اولیه تازه و تمیز تهیه و فراهم می گردد.
- به همراه بردن غذاهای مناسب خانگی از ابتلای شما و فرزندانتان به مسمومیت های غذایی جلوگیری خواهد کرد. از جمله بهترین مواد خوراکی برای طول سفر ساندویچ های خانگی تهیه شده از نان، پنیر، گوجه فرنگی و خیار، کره، تخم مرغ آب پز و سفت شده، خیار شور و گوجه فرنگی یا کوکوی سیب زمینی، کتلت های خانگی و شامی های تهیه شده در منزل می باشد.
- به همراه داشتن مقداری عسل و مربا، چند لیوان و بشقاب یکبار مصرف، سبزیجات و میوه های شسته و ضدعفونی شده و تنقلاتی چون نخودچی، کشمش، انجیر، آجیل، خرما و فلاسک آب جوشیده جهت تهیه چای مناسب می باشد.
- بسیاری از مواد غذایی خام بخصوص گوشت مرغ آلوده به میکروب های بیماریزا است و اگر خوب پخته نشود ممکن است مصرف آن موجب بیماری شود.
- از خرید هرگونه غذاهای آماده غیر بهداشتی از دست فروش ها و فروشندگان سیار جداً خودداری کنید.
- در طول مسافرت از آب های مطمئن و یا بسته بندی شده استفاده نمایید. از نوشیدن آب آشامیدنی غیر مطمئن جداً خودداری نمائید و برای شستشو و آماده سازی و طبخ مواد غذایی از آب سالم استفاده نمائید.
- هنگام مسافرت همواره از سلامت آب مصرفی اطمینان حاصل کنید و در صورت مشکوک بودن از آب جوشیده استفاده نمائید. هنگام گردش در خارج شهر توجه داشته باشید از آب رودخانه ها برای آشامیدن استفاده ننمائید و در صورت عدم دسترسی به آب مطمئن آن را بمدت 1 دقیقه جوشانیده و مصرف کنید. همچنین، هنگام گردش در پارکها به تابلوهای هشداردهنده و مشخص کننده آب آشامیدنی در فضای سبز توجه نموده و از مصرف آب فضای سبز جهت آشامیدنی جداً خودداری نمائید.
- سبزیجاتی را که بصورت خام مصرف می شوند ابتدا با آب سالم خوب بشوئید و با استفاده از مواد پاک کننده و ضدعفونی کننده و شستشوی مجدد سالم سازی و سپس مصرف نمائید.
- غذاهای مسموم کننده ممکن است بو یا مزه ناخوشایندی نداشته باشند. با وجودیکه اکثر مسمومیت های غذایی معمولاً ظرف 24 ساعت برطرف می شوند، اما بعضی از آنها مانند مسمومیت با غذای کنسروی می توانند کشنده باشند.
- غذا یا ماده غذایی را که به هر دلیل (رنگ، بو، ظاهر فیزیکی و غیره) به سلامتی اش مشکوک هستید حتماً دور بریزید.
- مسمومیت و مرگ ناشی از بوتولیسم، در اثر غذا و کنسرو آلوده بروز می کند و بسیار کشنده است. بیمار مبتلا سریعاً باید به یک مرکز درمانی مجهز، جهت تزریق داروی ضد سم منتقل شود.
- بوتولیسم نوعی مسمومیت غذایی کشنده است که در اثر مصرف کشک غیر پاستوریزه، غذاهای کنسروی (که قبل از مصرف حرارت مناسب به آنها نرسیده است) و یا سوسیس و کالباس آلوده بروز می کند. علایم و نشانه های این مسمومیت با تاخیر (بعد از 12 تا 24 ساعت) ظاهر می شود و شامل تاری دید، دوبینی، افتادگی پلک فوقانی، عدم توانایی حرکتی، اختلال تکلم، لکنت زبان، سختی بلع، و خشکی و درد گلو می باشد و در صورت عدم درمان ممکن است فرد مسموم در اثر فلج تنفسی فوت نماید.
- چنانچه در سفر از غذای آماده کنسرو شده استفاده می نمایید، با جوشاندن کنسرو به مدت 20 دقیقه می توان از خطر مسمومیت کشنده بوتولیسم پیشگیری نمود.
- هرگز غذاهای پخته شده را بیش از 2 ساعت (اگر هوای اتاق گرم می باشد، بیش از یک ساعت) در دمای محیط رها نکنید. برای دوباره گرم کردن غذاهای باقیمانده آنها را تا 74 درجه سانتی گراد گرما دهید تا غذا بخار کند و همچنین غذاهایی که بیش از 3 روز باقیمانده اند را مصرف نکنید.
- همیشه قبل از آماده کردن و یا خوردن غذا، دستهایتان را با صابون بشویید. نوعی از اسهال میکروبی در طی سفر و به دلیل عدم رعایت بهداشت قابل انتقال است. به خاطر داشته باشید دستهایتان را بعد از استفاده از سرویسهای بهداشتی، برداشتن گوشت خام، سیگار کشیدن، دست زدن به حیوانات و دست زدن به زباله ها حتماً بشوئید.
- علایم و نشانه های برخی از مسمومیتهای غذایی با تاخیر ظاهر می شود. یعنی ممکن است 12 تا 24 ساعت بعد از مصرف غذای آلوده، علایم در فرد مسموم بروز نماید. علایم و نشانه های این مسمومیت ها شامل سردرد، تب، خستگی، تهوع، استفراغ، اسهال آبکی شدید، کم شدن آب بدن، ضعف و درد شکم می باشند.
- دستور طلائی پیشگیری از مسمومیت غذایی: " پختن غذا و خوردن آن در همان روز " است.
اگر در رستوران های بین راه مجبور به تغذیه می باشید
- به رستوران های معتبر و مورد بازدید پرسنل بهداشتی مراجعه کنید و به تمیزی و رعایت بهداشت در رستوران ها، دستشویی و مکان های مختلف توجه کافی داشته باشید.
- از میل کردن غذاهای حاوی سس و خورش های گوشت، مرغ و خوراک ماهی خودداری فرمایید. به خصوص اگر ادویه ی فراوان به این قبیل خوراکی ها افزوده شده باشد تا بدین ترتیب تغییر رنگ، طعم و فساد آن ها پوشانیده شود؛ زیرا در چنین محیط هایی امکان آلودگی و کهنگی مواد خام اولیه بسیار بالا بوده و علاوه بر عدم رعایت بهداشت فردی و محیطی، امکان نگهداری مواد پخته شده در محیط های نامناسب (با برودت و حرارت کافی) وجود دارد.
- از میل کردن کباب کوبیده، همبرگر و بطور کلی فرآورده های گوشت چرخ کرده که ناخالصی فراوان دارند، پرهیز نمایید؛ چرا که بسیار فساد پذیر بوده و امکان کهنگی و آلودگی آن ها بسیار بالا می باشد و با میل نمودن چنین موادی انواع کیست ها، تخم انگل ها، میکروارگانیسم ها و سموم خطرناک به بدن مصرف کنندگان منتقل می گردد.
- نوشیدن آب های قرار داده شده در پارچ های رستوران ها بخصوص برای کودکان توصیه نمی شود.
- به تمیز بودن کارد و چنگال، بشقاب و بطور کلی ظروف سرو غذا به خصوص لیوان ها توجه فرمایید. اگر آثار چربی و باقیمانده مواد غذایی در آن ها مشاهده نمودید احتمال آلودگی آن ها بسیار زیاد می باشد. قبل از استفاده از آن ها، با آب جوش و شوینده های مناسب رفع آلودگی نمایید.
- از مصرف سبزی و سالاد در رستوران ها و همچنین آبمیوه های دست ساز، شیر و فرآورده های لبنی غیر پاستوریزه جداً خودداری فرمایید.
مرکز اطلاع رسانی غذا، آرایشی و بهداشتی و رسیدگی به شکایات با شماره تماس 33550101، در طول ایام نوروز بصورت شبانه روزی آماده ثبت و رسیدگی به شکایات عموم مردم اعم از همشهریان و مسافران نوروزی و نیز پاسخگویی به سوالات آن ها در خصوص مواد غذایی، آرایشی و بهداشتی می باشد.