مطالعات باستان شناسی در خراسان شمالی / سکونت در محوطه ویرانشهرنیمه اول دوره ساسانی
.
به گزارش روابط عمومی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری ، میثم لباف خانیکی سرپرست هیئت باستان شناسی امروز «دوشنبه » با اعلام این خبر گفت :محوطه تاریخی ویران شهر در حدود ۱۰ کیلومتری شمال شهر فاروج و در شرق استان خراسان شمالی واقع شده است.این باستان شناس افزود: این منطقه که سرچشمه های اترک را در خود جای داده از دیرباز مورد توجه جوامع انسانی قرار داشته و عبور یکی از مهمترین شریان های ارتباطی شرق به غرب بر اهمیت زیستی آن منطقه افزوده است.
وی اظهار داشت :با وجود اهمیت باستان شناختی این منطقه، فعالیت های باستان شناسی صورت گرفته در شهرستان فاروج به چند بررسی کوتاه مدت و گمانه زنی محدود خلاصه می شود که مهمترین آن، بررسی باستان شناسی دره اترک به سرپرستی ربرتو ونکو ریچاردی از دانشگاه تورین ایتالیا در فاصله سال های ۱۳۵۵ تا ۱۳۵۷ است.
لباف خانیکی تصریح کرد :به دنبال بررسی های اولیه ای که در سال های اخیر به همت کارشناسان اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان خراسان شمالی صورت گرفت، محوطه ویرانشهر به عنوان یکی از مهمترین سکونتگاه های دره اترک شناسایی و معرفی شد و به عنوان یکی از اهداف مطالعات باستان شناسی منطقه شمال شرق ایران مورد توجه قرار گرفت.
سرپرست هیئت باستان شناسی گفت : این برنامه در قالب پروژه ای پنجساله با مجوز پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری و با مشارکت دانشگاه تهران و موزه لوور پاریس به سرپرستی نگارنده و روکو رانته با نظارت محمد جواد جعفری انجام می شود.
وی اظهار داشت : این فصل با هدف شناسایی دقیق محوطه و محیط پیرامون آن اقداماتی در راستای تهیه نقشه توپوگرافی، برداشت و مستندنگاری عناصر مشهود معماری، بررسی سیستماتیک عرصه محوطه ویرانشهر و شناسایی و بررسی پیمایشی محیط پیرامون محوطه صورت پذیرفت.
وی خاطرنشان کرد : نتایج اولیه نشان می دهند که محوطه ویرانشهر به وسعت ۱۴ هکتار از دو بخش حکومتی و عامه نشین تشکیل یافته و در عرصه آن بقایای معماری از بناهای یادمانی و منازل مسکونی وجود دارد.
او با بیان اینکه شیوه معماری و سفال های سطحی بیانگر آنند که این محوطه در نیمه اول دوره ساسانی مسکون بوده افزود:اطلاعات بیشتر پس از تحلیل داده های جمع آوری شده و کاوش های گسترده فصل های آتی حاصل خواهد شد.
این باستان شناس اظهار داشت :آنچه هم اکنون ضروری به نظر می رسد، حفاظت از عرصه محوطه و جلوگیری از تخریب بیشتر آثار معماری و تپه های باستانی داخل محوطه است که در معرض تهدید جدی فعالیت های گسترده کشاورزی و کانال های آبیاری قرار گرفته دارد.
وی در پایان تصریح کرد : بدون شک حفظ این آثار و کاوش و معرفی بقایای معماری محوطه ویرانشهر، اثرات مبارکی در شناخت تاریخ و فرهنگ منطقه شمال شرق ایران و رونق گردشگری و توسعه اقتصادی ناحیه فاروج خواهد داشت.