۱۶ آذر به عنوان روز مقاومت و ایستادگی دانشجویان این سرزمین در برابر استعمار غرب و استبداد و خودکامگی در دفتر تاریخ این سرزمین به یادگار ثبت گردیده است . روز حماسه آفرینی دانشجویان شجاعی که در راه استقلال و آزادی ایران عزیز جان گرانمایه خود را تقدیم نمودند . بعد از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، رژیم پهلوی با کمک آمریکا به قدرت برگشت و درصدد برآمد تا پایه های حکومت خود را محکم کند. بدین منظور نیکسون معاون رئیس‌جمهور وقت ایالات متحده امریکا به ایران آمد. در مقابل دانشجویان مبارز دانشگاه تهران در تاریخ ۱۶ آذر همان سال تصمیم گرفتند که در فضای حکومت نظامی بعد از کودتای سیاه، هنگام ورود نیکسون، نفرت و انزجار خود را به دستگاه کودتا و از سرگیری روابط ایران با بریتانیا نشان دهند. در آن روز نیروهای نظامی رژیم به شدت رفت و آمد دانشجویان را کنترل کرده وعده ای را نیز دستگیر کردند، در این بین دانشکده فنی به هم می‌ریزد و در محاصره کامل نظامیان قرار می‌گیرد و به یکباره فرمان آتش صادر شده و دانشجویان در صحن طبقه اول دانشگاه به خون می‌غلطند عده‌ای زخمی شده و در این میان سه دانشجو به نامهای قندچی و بزرگ نیا و شریعت رضوی به شهادت می‌رسند . . دو روز بعد از واقعه ۱۶ آذر، نیکسون به ایران آمده و در همان دانشگاهی که هنوز به خون دانشجویان بی‌گناه رنگین بود دکترای افتخاری حقوق دریافت می کند . ۱۶ آذر هر سال، به یاد و خاطره  این سه دانشجوی شهید، گرامی داشته می‌شود .

توصیه ی حضرت امام خمینی(ره) به جوانان و دانشجویان

'ای جوانان عزیز! و ای دانشجویان و دانشمندان!  و ای امید امروز و فرداهای امت و اسلام! امانت بزرگ استقلال و آزادی که از دام دو قطب شرق و غرب با مجاهدت و فداکاری ملت عظیم الشان ایران به دست آمده است، به شما عزیزان سپرده شده و مسئولیت بزرگی به عهده همه گذاشته است، همه ملت به خصوص دانشجویان مسلمان که رهبران آینده هستند، مسئول نگهبانی از این امانت بزرگ الهی می باشند .'

دانشجو و دانشگاه از نگاه مقام معظم رهبری:

عزیزان من! رابطه با خدا را جدّی بگیرید. شما جوانید؛ به آن اهمیت بدهید، با خدا حرف بزنید، از خدا بخواهید. مناجات، نماز، نماز با حال و با توجّه، برای شما خیلی لازم است. مبادا اینها را به حاشیه برانید . ۱۳۷۷/۲/۲۲

برداشت و توقّع بنده و نظام اسلامی از جماعت دانشجو این است که فکر می‌کنیم دانشجو یک روشنفکر تمام عیارِ مسلمان است؛ متدیّن است. ۱۳۸۱/۹/۷

در زمینه عدالتخواهی، می‌توانید قانون اساسی را مطالعه کنید و ببینید اگر ما بخواهیم عدالت اجتماعی را با همان مفهوم متعارفی که همه می‌فهمیم، تحقّق ببخشیم، باید از کدام دستگاهها چه توقّعهایی داشته باشیم. ۱۳۸۲/۸/۱۵

سیاست زدگی و سیاست بازی به هیچ وجه مورد تایید نیست اما سیاست گری و برخوردار شدن از قدرت فهم و تحلیل سیاسی، نیاز مبرم دانشجویان و دانشگاههاست. ۱۳۸۵/۷/۲۵

از دانشگاه همیشه و در همه جا این انتظار هست که محل جوشش و اوج دو جریان حیاتی در کشور باشد : اول، جریان علم و تحقیق؛ دوم، جریان آرمان‌گرایی‌ها و آرمان‌خواهی‌ها و هدفگذاری‌های سیاسی و اجتماعی . ۱۳۸۷/۹/۲۴

در جنگ نرم، شما جوانهای دانشجو، افسران جوان این جبهه‌‌‌‌‌‌‌‌‌اید... افسر جوان تو صحنه است؛ هم به دستور عمل میکند، هم صحنه را درست می‌‌‌‌‌‌‌‌‌بینید؛ با جسم خود و جان خود صحنه را می‌‌‌‌‌‌‌‌‌آزماید. لذا اینها افسران جوانند؛ دانشجو نقشش این است. ۱۳۸۸/۶/۸

باید همت شما این باشد که در دنیا به وضعی برسیم که اگر کسی بخواهد به تازه‌های علمی دست پیدا کند، مجبور باشد زبان فارسی یاد بگیرد ۱۳۹۱/۷/۲۲.

من همه‌ی دانشجویان را به «دانشجویی» به معنای واقعی کلمه - یعنی دنبال علم رفتن - و به فعالیتهای متناسب با دانشجوئی دعوت میکنم؛ چه فعالیتهای اجتماعی، چه فعالیتهای سیاسی ۱۳۹۲/۵/۶

گردآوری و تنظیم: محبوبه بهلولی

منابع: (پایگاه اطلاع‌رسانی KHAMENEI.IR )، پایگاه خبری حوزه