دکتر بهرام مشحون، فیزیکدان صاحب نام ایرانی در زمینه نسبیت و استاد بازنشسته دانشگاه میزوری در کلمبیا با مروری کوتاه بر کارنامه پژوهشی دکتر رضا منصوری گفت: نظریه منصوری سکسل که در سال ۱۹۷۷ ارائه شده، اکنون به صورت جزئی از جریان اصلی فیزیک درآمده است.

به گزارش خبرنگار دیده بان علم ایران، مشحون که عصر دوشنبه در مراسم «بزرگداشت دکتر منصوری در هفتاد سالگی» در محل پژوهشگاه دانش های بنیادی سخن می گفت با اشاره به این که منصوری مدرک دکتری فیزیک خود را در سال ۱۳۵۱ از دانشگاه وین اتریش گرفته اظهار داشت: منصوری کارنامه ممتازی در نظریه نسبیت و فیزیک گرانشی دارد.

وی در تبیین بخشی از دستاوردهای علمی عمده دکترمنصوری به «نظریه منصوری – سکسل در آزمون نسبیت خاص»، «قضیه منصوری» و دستاوردهای این استاد فیزیک دانشگاه صنعتی شریف در حوزه های دیگر فیزیک گرانشی پرداخت.

به گفته این دانش آموخته فیزیک دانشگاه پرینستون، رضا منصوری در سال ۱۹۷۷ سه مقاله با همکاری سکسل در مجله نسبیت عام و گرانش (General Relativity and Gravitation) انتشار داده که در این مقاله ها، یک چارچوب ریاضی عام برای تحلیل نظری نتایج آزمایش هایی که به منظور آزمودن نظریه نسبیت خاص انجام می شوند، ارائه شده بود.

مشحون خاطرنشان کرد: نظریه منصوری سکسل شامل پارامترهایی است که می توانند میزان توافق آزمایش هارا با اصول موضوع سینماتیک نظریه نسبیت نشان دهند. در سال ۱۹۴۹ رابرتسون درباره سنجش اصل موضوع با مشاهده در نسبیت خاص بحث کرده بود. ولی، نظریه منصوری سکسل فراتر از کار رابرتسون است و چارچوب کلی تری ارائه می کند. این نظریه اکنون به صورت جزئی از جریان اصلی فیزیک درآمده است.

وی افزود: رضا منصوری همچنین در مقاله ای که در ۱۹۷۷ در نشریه «آنالز» (Annals) موسسه هانری پوانکاره به چاپ رسید، قضیه ای را درباره نسبیت عام ثابت کرد که طبق آن، تنها جواب شوارتس شیلد درونی متناظر با شاره کامل که حرکتی بی برش و متقارن کروی دارد و تابع یک معادله حالت است، جواب فریدمن عاری از فشار است.

مشحون تصریح کرد: تعمیم های متعددی ازقضیه منصوری منجر به یک قضیه یکتایی برای مدل های استاندارد کیهان شناختی همگن و همسانگرد از لحاظ فضایی شده اند که با فضازمان های فریدمن لومتر رابرتسون واکر (FLRW) توصیف می شوند.

از این قضیه یکتایی، نتیجه می شود که انحراف ها از همگنی و همسانگردی فضایی را می توان به وسیله یک مدل اختلالی FLRW از عالم توصیف کرد و به خصوص می توان پیامدهای مشاهداتی ناهمگنی های بزرگ مقیاس ممکن را تعیین کرد.

معلوم می شود که این نتیجه با شتاب کیهانی مربوط است، یعنی انرژی تاریک را می توان با ناهمگنی فضا شبیه سازی کرد.

وی با بیان این که در سال های اخیر منصوری و همکارانش در مطالعه مدل های کیهان شناسی ناهمگن هم سهم داشته اند، خاطرنشان کرد: سیاه چاله های کیهان شناختی، کیهان شناخت شامه ای، تشکیل ساختار کیهان شناختی و دینامیک دیواره حوزه (domain wall) در نسبیت عام مباحث دیگری از فیزیک گرانشی هستند که رضا منصوری دستاوردهایی در آنها داشته است.

منصوری علاوه بر این هدایت ۱۰ رساله دکتری را در دانشگاه صنعتی شریف به عهده داشته است.

انتهای پیام