نشست " ابعاد حقوقی خروج آمریکا از برجام و آینده امنیت منطقهای"
دومین پیش نشست ''کنفرانس بین المللی یکجانبه گرایی و حقوق بین الملل'' با محور ''ابعاد حقوقی خروج امریکا از برجام و آینده امنیت منطقه ای'' در دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه شیراز برگزار شد.
این برنامه به همت موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین المللی ابرار معاصر تهران و به میزبانی دانشکده حقوق و علوم سیاسی و با همکاری انجمن علمی علوم سیاسی ترتیب یافت.
این نشست علمی در قالب سه پنل تخصصی و با محوریت استادان حقوق و روابط بین الملل از دانشگاه های تهران، شیراز، خوارزمی، مفید قم، آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات مدیریت شد.
در ابتدا ، دکتر سید یوسف قرشی دبیر علمی این نشست ، در ارتباط با کلیات پنل های تخصصی این نشست و نحوه چینش موضوعات، توضیحاتی بیان کرد.
در ادامه، دکتر عابد اکبری مدیر عامل موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین المللی ابرار معاصر تهران، گزارشی را در خصوص کنفرانس یکجانبه گرایی و حقوق بین الملل ارائه داد.
دکتراکبری گفت: این همایش چند روز پس از خروج امریکا از برجام کار خود را در موسسه ابرار به سفارش معاونت حقوقی ریاست جمهوری آغاز کرد.
وی افزود : تمرکز اولیه این کنفرانس بر برجام بود؛ اما به دلیل ارتباط بیشتر با جامعه جهانی این واژه از عنوان کنفرانس اصلی حذف شد؛ چراکه نمی توان با تمرکز بر برجام گفتمان مدنظر را گسترش داد.
دکتر اکبری، بیان اینکه شورای سیاست گذاری کنفرانس هفت محور را برای بررسی برگزیده است، گفت: چهار پیش نشست برای همایش اصلی که در ۱۱ تیرماه در تهران برگزار می شود، در نظر گرفته شده است.
وی بیان داشت: اولین پیش کنفرانس با همکاری دانشگاه فردوسی مشهد و با عنوان ''پیامدهای حقوقی یکجانبه گرایی ایالات متحده'' برگزار شد و دومین همایش در دانشگاه شیراز با عنوان ''ابعاد حقوقی خروج آمریکا از برجام و آینده امنیت منطقه ای'' ترتیب یافت.
رئیس کنفرانس بین المللی یکجانبه گرایی و حقوق بین الملل ادامه داد: سومین کنفرانس با همکاری دانشگاه رازی کرمانشاه و دانشگاه بوعلی همدان درخصوص ''رای اعتماد بین المللی و آینده امنیت دسته جمعی'' و آخرین کنفرانس با همکاری دانشگاه صنعت نفت دانشگاه تهران و وزارت نفت با عنوان ''مدیریت تکانه های ناشی از تحریم منطقه در حوزه انرژی ایران'' خواهد بود.
وی ابراز داشت: این همایش پیشنهادهایی را برای سیاست گذاری کارگزاران نظام تهیه می کند.
در ادامه، دکتر داوود هرمیداس باوند از استادان برجسته حقوق و روابط بین الملل به عنوان سخنران ویژه نشست ''ابعاد حقوقی خروج امریکا از برجام و آینده امنیت منطقه ای'' مطالبی را بیان کرد.
وی اظهار داشت : گفتمان قدیم بر آن بود که اگر نقصانی در تعامل بین الملل وجود دارد، مشارکت کشور های عضو جامعه بین الملل در معنایی جدید تر شکل گیرد.
وی اذعان کرد: اوباما در مبارزات انتخاباتی اش به دو نکته برقراری رابطه و حل مسائل با ایران و کوبا اشاره کرد و اقداماتی انجام داد که با حسن نیت استقبال شد و به مذاکراتی طولانی منتهی به تفاهم چندجانبه و معطوف به حفظ صلح و امنیت جهانی منجر شد که به عنوان دستاوردی قابل توجه تلقی می شد.
باوند بیان داشت: نگاه گفتمان بعدی آمریکا نسبت به این توافق، بازگشت به سیاست انزواطلبی بود؛ بنابراین از یونسکو خارج شد، از همکاری اقتصادی کشور های آسیا و پاسیفیک خارج شد، از فرآیند کنفرانس پاریس که معطوف به تغییرات جوی بود، امضایش را پس گرفت و فراتر از آن، توافق چندجانبه بین المللی برجام را که دستاوردی مهم برای جامعه بین المللی تلقی می شد به عنوان اشتباهی بزرگ نامید و آن را بدترین توافق تاریخ امریکا خواند.
این استاد حقوق و روابط بین الملل بیان کرد: با نادیده انگاشتن پایبندی به تعهدات حقوق بین الملل و زیر پا گذاشتن عرف بین الملل توسط آمریکا وضعی بسیار نگران کننده به وجود آمده است که برای منطقه نیز آشفتگی و تبعاتی خواهد داشت و این خط مشی، تشدید کننده مشکلات امروز خاورمیانه است.
وی با بیان اینکه هدف آمریکا تبلیغات گسترده درباره خطرات جمهوری اسلامی در منطقه و جامعه بین المللی و وادار کردن جمهوری اسلامی برای نیل به یک توافق نامه یا تفاهم نامه است، اضافه کرد: آمریکا با این اقدام بر آن است اعلام کند نیل به توافق جدید دستاورد بزرگی بوده است و جامعه جهانی را از تهدیدی مهلک حفظ کرده است.
باوند بیان کرد: آمریکا همچنین درصدد است با کاهش نفوذ ایران در منطقه مصالح عربستان و اسرائیل را تامین کند و به تدریج فضایی ایجاد کند که در آن گفت و گوهایی در حاشیه شکل گیرد که به توافقی دیگر بیانجامد.
وی با اشاره به اینکه اگر آمریکا به منظور مورد درخواستش نرسد، متمایل به برخورد نظامی است، افزود: یک احتمال دیگر این است که اقدامات تنبیهی صورت گیرد؛ چنانچه در زمان جمهوری خواهان نیز انجام شد.
باوند ابراز داشت: برخورد استراتژی سخت افزاری نیز محتمل است؛ هرچند امیدواریم مساله به راه حلی خردمندانه منتهی شود.
پس از سخنرانی دکتر باوند، اولین پنل این نشست به مدیریت دکتر فرهاد طلایی دانشیار و رئیس بخش حقوق بین الملل دانشگاه شیراز برگزار شد. در این پنل که با حضور و محوریت استادان حقوق بین الملل همراه بود؛ عضو هیات علمی حقوق بین الملل دانشگاه خوارزمی در سخنرانی باعنوان 'خروج از برجام نقض قطعنامه ۲۲۳۱؟' گفت: اقدامی که ایالات متحده انجام داد، در حقوق بین الملل از سه زاویه ایجاد مسئولیت می کند چراکه نقض تلقی می شود؛ مقوله اول این است که برجام توافقی است که ضمیمه قطعنامه ۲۲۳۱سازمان ملل شده است؛ از همین رو آنچه طرفین در وین توافق کردند یک توافق بین المللی تلقی می شود.
در پنل دوم نیز که با مدیریت دکتر سید یوسف قرشی استادیار و رئیس بخش علوم سیاسی دانشگاه شیراز همراه بود؛ کارشناس ارشد وزارت امور خارجه در موضوع 'برجام و سایه جنگ' سخن گفت و خاطرنشان کرد: باید احساسات را کنار بگذاریم و در کشورداری منطق را غلبه دهیم و با توجه به ظرفیت و جایگاه در امر دیوانی به جایی برسیم که شایسته آن هستیم.
صادق ملکی با اشاره به اینکه تاکنون از برجام دفاع کرده است و از این پس نیز چنین خواهد کرد، اظهار داشت: ما با برجام سایه جنگ را از کشور دور کردیم؛ اما آن دور شدن آنقدر نبود که از آن امید صلح و رویش برآید.
در نهایت در پنل سوم این نشست،که با مدیریت دکتر سید جواد صالحی استادیار علوم سیاسی دانشگاه شیراز و پژوهشگر ارشد مرکز مطالعات استراتژیک خاورمیانه تهران برگزار شد؛ دکتر ابراهیم متقی استاد گروه علوم سیاسی دانشگاه تهران اظهار داشت: در برجام گفته اند به صورت دفاکتو(مشروط) می توانید غنی سازی را انجام دهید.
وی ادامه داد: براساس ماده ۱۰۳ منشور باید وضعیتی ایجاد می شد که همه کشورها می پذیرفتند موضوع توافق را به عنوان یک تعهد بین المللی در سازمان ملل ثبت کنند ولی این کار انجام نشد.
استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه آمریکا با اعمال محدودیت های سیاسی و اقتصادی و بین المللی زمینه را برای دیپلماسی مرحله ای فراهم می کند، گفت:ترامپ وزیر خارجه ای بسیار تکنوکرات و وزیر دفاعی سابقه دار آورد و آنها را برکنار کرد. او آدم یک دنده ای است و از لحاظ شخصیتی یک شومن قوی است.
در حاشیه این نشست نیز تفاهم نامه همکاری میان دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه شیراز با موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین المللی ابرار معاصر تهران منعقد شد.